Axtar

Qay Foks - Bioqrafiya

Fox (1749-1806) - Böyük Britaniyada vətəndaş azadlıqları və hüquqları uğrunda mübarizənin simvolu kimi səslənən ad. Bu ingilis islahatçı və abolisionist köləliyin ləğvi uğrunda mübarizədə və vətəndaş azadlıqları uğrunda mübarizədə əsas rol oynadı, ölkəsinin tarixində və insan haqları uğrunda mübarizədə silinməz iz qoydu. Bu mətndə Qay Foksun həyat və fəaliyyətindən bəhs edəcəyik.

Qay 24 oktyabr 1749-cu ildə İngiltərənin Uinçester şəhərində anadan olmuşdur. Valideynləri orta təbəqənin nümayəndələri idi və atası saatçı idi. Erkən yaşlarından etibarən Qay təhsilə maraq göstərmiş, fəlsəfə və siyasət öyrənməyə başlamışdır. Onun zehni qabiliyyəti və qətiyyəti ona yaxşı təhsil almağa və nüfuzlu islahatçı olmağa kömək etdi.

Qay Foksun tərcümeyi-halında ən məşhur məqamlardan biri onun 1780-ci ildə «Qəzəb günü» (ing. The Gordon Riots) kimi tanınan hadisələrdə iştirakı olmuşdur. Bu, Böyük Britaniyada Katolik Azadlıq Aktı və Katolik ayrı-seçkiliyinə qarşı etirazlarla bağlı bir sıra iğtişaşlar və iğtişaşlar idi. Qay etirazçıların liderlərindən biri idi və vətəndaş azadlıqlarını və hüquqlarını fəal şəkildə müdafiə edirdi.

Lakin Qay Foksun fəaliyyətinin ən əhəmiyyətli hissəsi köləliyin ləğvi uğrunda mübarizəsi idi. XVIII əsrin sonlarında Britaniya imperiyasında köləlik geniş yayıldı və Qay bu praktikaya qəti şəkildə qarşı çıxdı. O, Böyük Britaniyada ilk anti-hökumət ictimai təşkilatının - Köləliyə qarşı cəmiyyətin (The Society for Effecting the Abolition of the Slave Trade) yaradıcılarından biri oldu. Bu cəmiyyət köləliyin ləğvi uğrunda mübarizənin ilk addımı idi və ictimai rəyə əhəmiyyətli təsir göstərirdi.

1783-cü ildə Qay Foks parlamentin üzvü oldu və anti-hökumət islahatları uğrunda mübarizəni davam etdirdi. O, köləliyin ləğvi və Afrika qullarının hüquqları məsələsini qaldıraraq çıxış etdi. Onun səyləri və insan haqları uğrunda mübarizəyə həvəsi Britaniya imperiyasında köləliyin ləğvi üçün əlverişli bir atmosfer yaratmağa kömək etdi.

Britaniya İmperiyasında köləliyin ləğvi 1807-ci ildə qəbul edildi, baxmayaraq ki, Qay 1806-cı ildə bu tarixi qələbəni gözləmədən vəfat etdi. Onun insan hüquqları uğrunda mübarizəyə və köləliyin ləğvinə verdiyi töhfələr unudulmaz qaldı və onun adı vətəndaş azadlıqları və ədalət uğrunda mübarizənin simvoluna çevrildi.