Topish

Torquato Tasso - Biografiya

1544-yil 11-martda Italiyaning Sorrento shahrida tugʻilgan va 1595-yil 25-aprelda Rimda vafot etgan Tasso (Torquato Tasso) Renessansning buyuk italyan shoirlaridan biri edi. Uning «Ozod qilingan Quddus» («Gerusalemme Liberata») dostoni jahon adabiyotidagi eng muhim asarlardan biri hisoblanadi. Keling, Tassoning tarjimai holi va adabiyot tarixiga qoʻshgan ulkan hissasini koʻrib chiqaylik.

Torquato zodagonlar oilasida tugʻilgan va uning oilasi Italiya aristokratiyasi bilan aloqada boʻlgan. Uning otasi huquqshunos va olim boʻlib, yosh Torkvatoni adabiyot va sanʼat bilan shugʻullanishga undagan. U Neapol va Paduada tahsil olgan, u yerda lotin va yunon tillari, shuningdek, falsafa va adabiyot fanlarini oʻrgangan.

Torkvato oʻzining «Ozod qilingan Quddus» dostoni bilan eng katta shuhrat va eʼtirofga erishdi va uni 1565 yilda yozishni boshladi va 1575 yilda tugatdi. Bu asarda birinchi salib yurishi va Quddusning ozod etilishi tasvirlangan. She’r o’zining uslubi, tili va epik obrazlari bilan hayratga tushdi va darhol mohir asar sifatida e’tirof etildi.

Tasso koʻp yillar davomida Italiyaning turli shaharlariga sayohat qilib, turli hovlilarda ishlagan va homiylar homiyligidan foydalangan. Ammo uning hayoti fojiali va ruhiy tushkunlikka tushib qolgan edi. 1577-yilda u Ferraradan haydalgan va u yerda gersog Alfonso II homiyligida boʻlgan. Quvgʻin va keyingi yillar Tasso uchun sinov boʻldi.

Tasso umrining soʻnggi yillarini Rimda, ruhiy muammolari yomonlashgan joyda oʻtkazdi. Uning ijodiga kasallik taʼsir qilgan va u avvalgidan kamroq yozgan. 1595-yilda u Rimdagi Sent-Anna kasalxonasida vafot etdi.

Torkvatoning ijodi Italiya va jahon adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatdi. Uning uslubi, tafsilot va tasvirlarga boʻlgan eʼtibori hamda tilni mohirona bilishi uni oʻz davrining eng buyuk shoirlaridan biriga aylantirdi. Koʻplab yozuvchilar, jumladan Jorj Gordon Bayron va Aleksandr Pushkin uning asarlaridan ilhomlangan.