Topish

Samuel Taylor Kolerij - Biografiya

Samuel Teylor Kolerijning tarjimai holi: Adabiyot va falsafaga qoʻshgan hissasi

Samuel Taylor (Samuel Taylor Coleridge) ingliz adabiyoti va falsafasi tarixida buyuk shaxs boʻlib qolmoqda. Uning hayoti va ijodi XIX asr romantizmi va adabiy harakatlari rivojiga katta taʼsir koʻrsatdi. Bu tarjimai holda uning hayotidagi muhim jihatlarni, adabiy asarlarini hamda falsafa va tanqidga qoʻshgan hissasini koʻrib chiqamiz.

Samuel Taylor 1772-yil 21-oktabrda Angliyaning Devon grafligidagi Ottondeyl shahrida tugʻilgan. Uning oilasi kambagʻal, ammo oʻqimishli boʻlib, adabiyot va tillarni oʻrganishda ajoyib qobiliyatlarni namoyon etgan. U oʻzining ilk yillarida Charterxauz maktabida oʻqigan va u yerda lotin va yunon tili oʻqituvchisi uning isteʼdodi va bilimga intilishini payqagan.

Maktabni tugatib, Kembrij universitetiga oʻqishga kirdi va u yerda mumtoz adabiyot va falsafani oʻrgandi. Oʻsha paytda u sheʼrlar yozishni va adabiy muhokamalarda qatnashishni boshladi. Uning falsafaga bo’lgan qiziqishi, ayniqsa Immanuel Kant va Fridrix Shelling kabi nemis idealistlarining asarlariga bo’lgan qiziqishi uning ta’limining muhim qismiga aylandi.

Samuel Teylor Kolerij ingliz adabiyoti klassikasiga aylangan «The Rime of the Ancient Mariner» va «Kubla Khan» kabi sheʼrlari bilan mashhur. Uning sheʼrlari fantaziya boyligi, chuqur his-tuygʻulari va tildan foydalanishi bilan ajralib turadi.

Kolerij ham buyuk adabiy tanqidchi va tanqidchi edi. Uning Shekspir haqidagi ma’ruzalari va she’riyat haqidagi inshosi adabiy tanqidga sezilarli ta’sir ko’rsatdi. Uning Uilyam Vordsvort bilan hamkorligi ingliz sheʼriyati tarixidagi eng muhim asarlardan biri boʻlgan «Lyrical Ballads» ni yaratishga olib keldi.