Tap

Çarlz Darwin - Biografiýa

Çarlz Robert Darwin 1809-njy ýylyň 12-nji fewralynda Angliýanyň Şropşir şäherinde doguldy we 1882-nji ýylyň 19-njy aprelinde Kentde aradan çykdy. Onuň gözlegleri we ewolýusiýa we tebigy saýlama baradaky teoriýalary häzirki zaman biologiýasynyň düýbüni tutdy we görnüşleriň gelip çykyşy we ösüşi baradaky düşünjämizi düýpgöter üýtgetdi. Geliň, Çarlz Darwiniň terjimehalyna we ylmy üstünlikleriniň ähmiýetine seredeliň.

Çarlz baý iňlis şahsyýetleriniň maşgalasyndaky on dokuz çaganyň on bäşinjisi. Onuň kakasy lukman we baý ýer eýesi, atasy bolsa meşhur lukman we abolisionistdi. Çarlz çagalygynda tebigata bolan gyzyklanmasyny görkezdi we ene-atasy oňa bolan höwesini goldady.

1825-nji ýylda Çarlz Edinburg uniwersitetine girdi. 1827-nji ýylda Kembrij uniwersitetine geçipdir. Kembrijde okaýarka, geljekki ylmy karýerasyna täsir eden Jon Guk bilen Adam Sejwigiň ýakyn dosty boldy.

1831-nji ýylda, uniwersiteti gutarandan soň, kapitan Robert Fitzroý tarapyndan "Beagle" (HMS Beagle) gämisinde tebigaty öwreniji hökmünde syýahata çagyryldy. Bäş ýyl dowam eden bu syýahat onuň durmuşynda we karýerasynda öwrülişik nokady boldy. Ol ekspedisiýanyň dowamynda nusgalaryň giň ýygyndysyny toplap, tebigatyň dürlüligine syn edipdir.

"Beagle" -da syýahat wagtynda toplanan maglumatlara esaslanyp, Darwin ewolýusiýa we tebigy saýlama teoriýasyny döretdi. Ol görnüşleriň wagtyň geçmegi bilen ownuk üýtgeşmeleri jemlemek arkaly ösýändigini, tebigy saýlama bolsa haýsy üýtgeşmeleriň saklanýandygyny we nesillere geçýändigini kesgitleýän mehanizm hökmünde hereket edýändigini teklip etdi.

1859-njy ýylda "Görnüşleriň gelip çykyşy" atly meşhur kitabyny neşir edip, teoriýasyny jikme-jik beýan etdi. Bu eser ýiti çekişmelere we gapma-garşylyklara sebäp boldy, ýöne wagtyň geçmegi bilen ylmy edebiýatyň nusgawy eserine öwrüldi.