Издөө

Эллен Рид - Биография

Рид - тарыхта 19-кылымдагы көрүнүктүү жазуучулардын жана феминисттердин бири катары түбөлүккө кала турган ысым. Анын адабий чыгармалары жана аялдардын укуктары жаатындагы активдүүлүгү өз доорундагы коомго жана адабиятка чоң таасирин тийгизген. Бул өмүр баянда биз Риддин жашоосуна жана чыгармачылыгына сүңгүп, анын адабиятка кошкон салымы жана теңдик үчүн күрөшү жөнүндө билебиз.

Эллен Луиза Такер 1818-жылы 22-декабрда Англиянын Хемел-Хемпстед шаарында дин кызматчынын үй-бүлөсүндө туулган. Жаш кезинен эле адабиятка жана социалдык маселелерге кызыгып келген. Анын жазуучулук жана коомду талдоодогу алгачкы тажрыйбалары анын келечектеги карьерасынын башталышы катары кызмат кылган.

Эллен өзүнүн адабий карьерасын "Каролина Клиффорд" деген каймана ат менен жарыялоо менен баштаган. Анын романдары жана аңгемелери көбүнчө социалдык жана моралдык маселелерге, ошондой эле аялдардын өз укуктары үчүн күрөшүнө тиешелүү болгон. Анын биринчи коомдук ийгилиги "Ада жана Обо эне" романынан келип, анда ал аялдардын теңдиги жана үй-бүлөлүк мамилелер маселелерин талкуулаган.

Эллен аялдардын укуктарынын жалындуу жактоочусу болгон жана теңдик кыймылына активдүү катышкан. Ал макалаларды жана окуяларды жазган, анда ал аялдарды басмырлоого каршы чыгып, мыйзамдарды өзгөртүүгө чакырган. Анын макалада "өзү" көп бурду жана аялдардын укуктарын талкуулоо үчүн көп түрткү берди.

Эллен Рид атактуу жазуучу Вирджиния Вулфтун бир тууганы болгон Жорж Льюис Страйчиге турмушка чыккан. Алардын никеси бактылуу болгон жана Эллен анын адабий жана коомдук күч-аракеттери үчүн колдоо тапкан.

Эллен өз доорундагы адабиятка жана коомго терең таасир эткен. Анын чыгармалары популярдуу болуп, кызыгуу менен окулуп, XIX кылымдын эң белгилүү англис жазуучуларынын бири болуп эсептелген. Анын аялдардын укуктары үчүн күрөшү жана социалдык маселелерди талкуулоо коомдук пикирге таасирин тийгизип, башкаларды активдүүлүккө шыктандырды.