Topish

Vilhelm Schiller - Biografiya

A Shiller tarjimai holi: Hayoti, ijodi va jahon adabiyotiga qoʻshgan hissasi

Vilgelm (Johann Christoph Friedrich von Schiller) - nemis va jahon adabiyotining abadiy ramzi boʻlib qoladigan nom. U tarixdagi eng muhim va nufuzli shoir, dramaturg va mutafakkirlardan biri boʻlgan. Ushbu tarjimai holda uning hayotidagi muhim jihatlar, buyuk asarlari, jahon adabiyoti va sanʼatiga taʼsiri haqida soʻz yuritamiz.

Vilgelm 1759-yil 10-noyabrda Germaniyaning Württemberg gersogligida Marbax shahrida tugʻilgan. Uning oilasi kamtarin va boy emas edi, lekin yoshligidan adabiyot va sanʼatga qiziqish bildirgan. U mahalliy maktabda oʻqigan va adabiyot va tillarni oʻrganishda ajoyib qobiliyatlarni namoyon etgan.

Maktabni tugatgach, u Karlsrue universitetiga o’qishga kirdi va u erda yurisprudensiya bo’yicha tahsil oldi, lekin uning adabiyot va falsafaga bo’lgan qiziqishi doimo bo’lgan. Universitet yillarida u she’r va dramatik asarlar yozishni boshlagan. Uning ijodi qiziqish uyg’otdi va o’qish safdoshlarini ilhomlantirdi.

Vilgelm Shiller oʻzining adabiy merosi, jumladan, jahon adabiyotiga katta taʼsir koʻrsatgan asarlari bilan mashhur boʻldi. Uning eng mashhur asarlaridan biri yoshligida yozgan va oʻz davrida katta shov-shuvga sabab boʻlgan «Die Räuber» tragediyasidir. Uning «Don Karlos» dramasi ham klassikaga aylandi va butun dunyo boʻylab teatr sahnalarida namoyish etilmoqda.

Ehtimol, eng mashhur asar Lyudvig van Betxovenning mashhur toʻqqizinchi simfoniyasi uchun asos boʻlgan «An die Freude» sheʼridir. Qasidaning bu she’ri birlik, erkinlik va birodarlikni ulug’laydi hamda romantizm g’oyalarini o’zida mujassam etadi.