Издөө

Жеймс Фенимор Купер - Биография

Cooper (James Fenimore Cooper) - укмуштуу жана улуу америкалык романдары менен байланышкан аты. Ал Американын биринчи улуу жазуучуларынын бири жана бир нече адабий классиктердин жаратуучусу болгон. Келгиле, анын жашоосун жана чыгармачылыгын карап көрөлү, бул көрүнүктүү жазуучу жөнүндө көбүрөөк билүү үчүн.

Джеймс Фенимор 1789-жылы 15-сентябрда АКШнын Нью-Джерси штатындагы Бурли шаарында туулган. Ал үй-бүлөнүн жетинчи баласы болгон жана анын алгачкы жашоосу табият жана индиялык маданият тууралуу таасирлерге толгон. Анын атасы Уильям Купер бай жер ээси жана сот болгон.

Купер Принстон университетинде билим алып, классикалык жана заманбап адабияттарды үйрөнгөн. Анын окуусу акыркы адабий карьерасында терең издерди калтырып, журналистика жана жазуучулук менен алектене баштаган.

Чыгармачылыкка негизги таасирлердин бири анын саякаты жана АКШнын Аскер-деңиз академиясында кызмат өтөө тажрыйбасы болгон. Анын кемелердеги кызматы аны "Учкуч" (The Pilot) жана "Могикандардын акыркысы" (The Last of the Mohicans) сыяктуу деңиз укмуштуу окуялары жана саякаттары тууралуу романдарды жаратууга шыктандырган.

Купер жараткан эң белгилүү каармандардын бири - Натти Бампо (Natty Bumppo), ошондой эле "Булгаары байпак" (Leatherstocking) деп аталат. Бул каарман бир катар романдарда пайда болот, анын ичинде "Могикандардын акыркысы", жана америкалык эрдиктин жана табигый эркиндиктин символу болуп калды. Натти Бампонун жоруктары жана индейлер менен достугу чыгармачылыктын негизги мотивдери болуп калды.

"Пионерлер" (The Pioneers), "Могикандардын акыркысы", "Учкуч", "Булгаары байпак" жана "Талаа романдары" (The Prairie). Анын Американын деңиздеги укмуштуу окуялары жана жапайы саякаттары тууралуу романдары АКШда да, башка өлкөлөрдө да популярдуу болуп калды.